Van de Spoel naar 013: hoe Tilburgs nachtleven twee vriendinnen (61 en 62) bij elkaar houdt

Vanavond is het zover: de derde reünie van De Spoel. De legendarische discotheek uit de jaren tachtig, die deze vrienden telkens weer bij elkaar brengt, ongeacht waar ze wonen, wat ze doen of hoe hun leven er inmiddels uitziet.

Maar eerst maken we een wandeling. Van het hotel, via de Heuvelstraat, richting de Fabriekstraat. De straat waar hun studentenleven begon, waar ze vrienden werden, en waar Tilburg nog rook naar ‘goedkope koffie en vrijheid’.

“Daar gaat ze, helemaal uit Groningen”

Ze praten over hun beginperiode in Tilburg, over uitgaan zonder mobieltjes, zonder foto’s, zonder sociale media. “De wereld ging toen pas open”, zegt Marjolein. “Ik kwam uit het noorden, Isabelle uit het zuiden. En ineens voelde alles als vrijheid.”

“Mijn vader en broer hebben me toen afgezet, ik was een jaar of 18”, vertelt Marjolein Schaeffer (61). “Ze keken me na met zo’n weemoedig gezicht. “Daar gaat ze, helemaal uit Groningen, de wijde wereld in.” En die wereld was Tilburg.” Ze lacht hardop om de herinnering, de lach van iemand die inmiddels weet dat ‘de wijde wereld’ toen niet veel verder reikte dan het studentenhuis met de typemachines, de studie journalistiek en de Spoel.

Naast haar loopt Isabelle Bruggman (62), in een bruine jas en bijpassende trui. Nog steeds modebewust, zoals het hoort voor iemand die ooit ‘tehatex’ studeerde aan het Moller Instituut in Tilburg. “Ik kwam uit een boerenfamilie. Iets met kunst doen dat mocht eigenlijk niet. Dus ik werd zogezegd leerkracht, maar alles in mijn leven wees erop dat mode geen hobby kon blijven.” Ze knipoogt. “Snel was ik bijna elke nacht in de Spoel te vinden. Dat hoorde erbij.”

“Om één uur hoorde ik altijd die sleutels”

Marjolein woonde in een kamer van drie bij vier aan de straatkant, op de Fabriekstraat. “Elke nacht, om precies één uur, hoorde ik sleutels rammelen en fietsen aankomen. En ik maar denken: wat doen die mensen hier midden in de nacht? Tot Isabelle erover vertelde.”

“Toen heb ik haar meegenomen”, zegt Isabelle trots. “Ik had al een spoelhart.”
De Spoel, een donkere plek vol rook, new wave, en zwartgeklede studenten. “Ik had de eerste avond een witte broek aan”, herinnert Isabelle zich. “Ik dacht nog: ik ben goed bezig. Nooit meer aangehad. Iedereen in het zwart! Vanaf toen ook ik.”

Ze lachen om de herinnering. Om hoe belangrijk het toen was om cool te zijn, en hoe belachelijk dat er nu uitziet. “We stonden daar dan”, zegt Marjolein, “op dat achterste podium. Een beetje stoer te doen. En ondertussen dachten we allemaal hetzelfde: ben ik niet cool genoeg?”

De Fabriekstraat

Bij het straatnaambord stoppen ze even. “Hier is het”, zegt Marjolein. De straat oogt keurig: nette gevels, bakfietsen, gordijnen dicht. “Daarboven zat ik”, zegt Isabelle. “En beneden Marjolein. De deuren altijd open.” Marjolein lacht. “De jongens aan de overkant noemden ons ‘de Pluizen’. Geen idee waarom. Misschien onze warrige kapsels of het kunstzinnige gedoe.”

Wat vroeger een bruisend studentenhuis was, zijn nu gewone gezinshuizen. “Zou het leuk zijn om even aan te bellen?” zegt Isabelle zacht. “We zouden het bijna doen, hè?” zegt Marjolein, terwijl ze verder lopen.

Even later staan ze voor het oude pand van de Spoel. Het is kleurrijk geverfd, maar muisstil. De gevel lijkt nog op die van vroeger, maar er gebeurt weinig. “Het is raar om te bedenken dat het hier ooit zo veel losging”, zegt Isabelle. “Ja”, zegt Marjolein. “Maar het gebouw heeft nog altijd iets bekends.”

Weer even Spoelen

Vanavond stromen ruim 600 oud-Spoelers naar een uitverkocht poppodium 013 voor de Spoel-reünie. De muziek is net zoals vroeger, de sfeer vertrouwd, en de lichamen nog even soepel.

Marjolein en Isabelle steken de straat over richting hun hotel. Vanavond gaan ze weer dansen, misschien niet tot drie uur ’s nachts, maar zolang het leuk blijft.

“Het gaat om dat gevoel van vrijheid”, zegt Isabelle. “Toen leek alles nieuw en onbevangen. Nu heb je verantwoordelijkheden, werk en gezin, maar vanavond mag dat even opzij.”

“Het is ook die periode van jongvolwassenheid”, voegt Marjolein toe. “De tijd waarin je de wereld voor het eerst echt ontdekte, in een studentenhuis of in een discotheek. Alles voelde spannend en mogelijk. Dat gevoel kun je hier even terugvinden. En het mooiste: we doen het elk jaar opnieuw, samen.”