Edita Saakian
De eerste prognose gaf GroenLinks-PvdA nog zo’n 11 zetels en een comfortabele koppositie. LST zou daar met 7 zetels achter blijven. Die verwachting bleek te optimistisch voor links: GroenLinks-PvdA levert uiteindelijk fors in en komt uit op 8 zetels, terwijl LST juist doorgroeit.
Die draai zorgt zichtbaar voor verschillende stemmingen in de stad. Bij GroenLinks-PvdA blijft de reactie afwachtend, terwijl Smolders al vooruitkijkt: hij wil het “linkse beleid naar het midden trekken”. In de live-uitzending van Omroep Tilburg benoemde hij: “De Tilburger heeft ons niet zonder reden de grootste gemaakt. Dat komt ook omdat we ons inhoudelijk hardmaken voor thema’s die er voor mensen toedoet.”
Rechts wint terrein
De uitslag laat een duidelijke beweging zien: Tilburg schuift naar rechts. Dat beeld wordt bevestigd door meerdere partijen en de cijfers:
- VVD groeit naar 7 zetels en is daarmee de enige coalitiepartij die wint
- CDA wint en komt op 3 zetels
- Forum voor Democratie groeit naar 2 zetels
- LST groeit door naar 8 zetels
Bij D66 overheerst juist teleurstelling. Lijsttrekker Bas van der Pol spreekt van een signaal van de kiezer en ziet dezelfde beweging: “een verschuiving naar rechts”.
Ook VVD’er Niels van Stappershoef constateert dat. Zijn partij is tevreden en heeft het over de groei binnen de coalitie, wat de liberalen een stevige uitgangspositie geeft voor de formatie.
50Plus krijgt een zetel erbij en komt op 4 zetels. Hij reageerde: “Met dit aantal kunnen we echt meedoen in Tilburg.”
Linkerkant verliest breed
Niet alleen GroenLinks-PvdA krijgt klappen. Ook andere linkse partijen leveren in:
- SP verliest een zetel
- Partij voor de Dieren zakt terug naar 1 zetel
Bij de Partij voor de Dieren is de teleurstelling zichtbaar. Fractievoorzitter Anne-Miep Vlasveld reageert geëmotioneerd en spreekt van een stad die “meer behoefte heeft aan oud, grijs en conservatief”.
Buiten de raad valt het doek voor de nieuwe partijen BBB en Volt. Beide partijen halen geen zetel. Lijsttrekker Jules Pulles (Volt) noemt dat “teleurstellend na een intensieve campagne”. Alleen DENK wist van de nieuwe partijen een zetel binnen te halen.
Versnippering blijft groot
De Tilburgse gemeenteraad blijft sterk versnipperd. Naast de grotere blokken zijn er veel kleinere partijen:
- Lokaal Tilburg blijft op 2
- DENK komt nieuw binnen met 1 zetel
- Ook ONS Tilburg en VoorTilburg013 halen elk 1 zetel
Voor ONS Tilburg is dat overigens een tegenvaller. Fractievoorzitter Linda Oerlemans reageerde zichtbaar aangeslagen. Ze had gehoopt op twee zetels, maar haar laat de uitslag zien dat “links heeft verloren”.
Formatie wordt puzzel
Met deze uitslag ligt de bal nadrukkelijk bij LST, maar eenvoudig wordt het niet. De raad is versnipperd en de verschillen zijn groot.
Een samenwerking over rechts ligt het meest voor de hand, met LST, VVD en CDA als basis. Maar ook dan zijn extra partijen nodig voor een meerderheid. Tegelijkertijd zijn bredere coalities niet uitgesloten, al lijken de inhoudelijke verschillen, zeker gezien de harde woorden over “links beleid”, groot.
Onderhandelingstafel
De verkiezingsavond in Tilburg laat vooral één ding zien: de politieke verhoudingen zijn verschoven. Rechts wint terrein, links verliest zijn vanzelfsprekende positie.
Maar wie uiteindelijk “wint”, wordt pas duidelijk aan de onderhandelingstafel. Daar moet blijken of de winst van Hans Smolders zich ook vertaalt in bestuurlijke macht en of de ruk naar rechts ook daadwerkelijk zichtbaar wordt in het beleid van de stad.
Opkomst omhoog
De opkomst in Tilburg kwam uit op 45,6 procent, goed voor 84.868 stemmen. Dat is een duidelijke stijging ten opzichte van 40,1 procent bij de vorige verkiezingen, toen 73.170 stemmen werden uitgebracht. Van de stemmen waren er 84.497 geldig, 164 ongeldig en 207 blanco. In totaal zijn er 45 zetels te verdelen.
Burgemeester Fleur Gräper noemt de hogere opkomst een positief signaal. Zij geeft aan blij te zijn dat het opkomstpercentage is gestegen en spreekt van “het keren van het tij”, mede doordat de gemeenteraad de afgelopen jaren actief heeft ingezet op het belang van lokaal stemmen en kiezersparticipatie.
