‘Pittigste week uit mijn carrière’: terugblik op Bob Vylan die niet naar 013 kwam

Een crisissituatie, zo beschrijft Frens de dagen rondom 16 september 2025. “Het moment dat je een stap maakt tegenover een rechts-radicale band, dan is er op kantoor redelijke eensgezindheid”, vertelt Frens. “Maar een stap richting de linkerhoek is ingewikkelder”, stelt hij.

De meningen verschilden bij 013 en dat schuurde, met emotionele vergaderingen tot vervolg. “Het had zo’n impact, dat had ik niet verwacht. Als ik daar op dat moment in alle rust over na had kunnen denken, had ik dat destijds al gesnapt.” Het conflict speelt ook in Frens zelf. Wie is Frens privé en wie is Frens de directeur? Uiteindelijk handelt hij in het belang van 013, ondanks zijn eigen linksere oriëntatie.

Wat zei Bob Vylan ook alweer?

Bob Vylan stond een paar dagen voor het geplande optreden van 013 in poptempel Paradiso. Daar deed de zanger van het duo uitspraken zoals “dood aan de IDF”, “soms moet je een vertegenwoordiger zijn en een nazi in het fucking gezicht schoppen” en “vecht met ze (zionisten, red.), zoek ze op straat.” Ook sprak de artiest de pas vermoorde Charlie Kirk toe. “Ik wil dit volgende nummer opdragen aan een stuk stront”, zei hij tegen het publiek. “Als je stront praat, word je gebanged. Rust in vrede, Charlie Kirk, jij stuk stront.” Dit leidde tot onder andere aangiften en Kamervragen. Het OM beoordeelde dat de uitspraken provocatief en grof zijn, maar niet strafbaar.

Zondagochtend, een dag na de show in Paradiso. “Je wordt wakker met: ‘oh shit, wat is er aan de hand?’”, vertelt Frens. De actiemodus gaat aan. Wat klopt er? Wat doe je? Elk uur gaat de directeur in een online meeting met collega’s om de situatie te bespreken. De meningen verschillen, emoties lopen op, maar de directie moet uiteindelijk toch een knoop doorhakken.

In één klap komt het nieuws naar buiten dat Bob Vylan niet meer welkom is op 16 september. “In het vervolg is het beter om het personeel, al is het maar een kwartier eerder, te informeren dan de rest”, reflecteert Frens. Met tachtig werknemers bij het bedrijf was er een mix van emoties. “Sommigen waren overvallen, vonden het te snel gaan”, merkt hij op.

De rol van het digitale tijdperk

Ook voor de buitenwereld komt het nieuws hard aan. “Honderden mensen waren boos”, stelt de directeur. Tot twee weken na het besluit krijgen 013 en een paar personeelsleden nare berichten, ook via sociale media, toegestuurd. “Wij kozen er principieel voor om niet aan de polarisatie mee te doen, en zo zou je bijna kunnen zeggen dat die polarisatie juist werd aangezet omdat wij deze keuze maakten”, stelt de directeur. “Je had het nooit goed kunnen doen voor iedereen: wel of niet afgezegd.”

Het digitale tijdperk speelt een rol in de ophef, meent Frens. “Mensen zijn gevoeliger en het internet heeft een rol daarin”, legt hij uit. Een pennenstrijd is makkelijk te voeren op sociale media. “Daar moeten we mee dealen, want dat gaat niet meer weg in mijn carrière.”

Van logistieke naar morele complicaties

Bob Vylan zou eigenlijk in het voorprogramma van de punkrockband Gogol Bordello staan. Vanwege ‘logistieke complicaties’ kon dit niet meer. “Bob had al uitspraken gedaan op het festival Glastonbury”, zegt Frens. “Hij mocht in een aantal landen hierdoor niet meer optreden en het was ook niet te doen om ze voor alleen een voorprogramma naar Nederland te halen”, stelt de directeur. 013 wilde niet dat de artiesten hiervoor gestraft zouden worden.

Het punkrockduo bleek ook geschrokken te zijn van de situatie en werd terughoudender met hun uitspraken.  “We hadden niet verwacht dat ze niks meer zou doen”, stelt Frens. Het activistische hoort bij de act. “Maar we schrokken toen die Charlie Kirk-opmerkingen kwamen, zeker in deze polemische tijd”, zegt Frens. “Hier ging hij over het randje heen.”

Demonstratie

Toen Bob Vylan niet meer welkom was bij 013, kwam er een protest voor de deur van het poppodium. De demonstranten stelden dat de annulering van het optreden censuur op de vrijheid van meningsuiting was. Frens Frijns ging aan het einde van de avond in gesprek met verschillende mensen om 013s kant van het verhaal uit te leggen. Het was een vriendelijk gesprek, maar beide partijen hielden zich aan hun standpunten.

Het besluit om het optreden van Bob Vylan niet door te laten gaan is gemaakt vanuit de Ethische Code van 013, een soort handboek met richtlijnen, maar ook op gevoel. Dat gevoel en de code gaan ervanuit dat 013 de artiest boekt en niet de mens achter de artiest.

“Het kan zijn dat een artiest hele foute ideeën heeft, maar dat niet in zijn act meeneemt. Dat is acceptabel”, legt Frijns uit. “We boeken vierhonderd avonden op een jaar, met meerdere artiesten, en een band kan uit zeven leden bestaan. We kunnen niet bezig zijn met wat die allemaal denken, doen en hebben gedaan. Dan hebben we geen leven”, verklaart de directeur. “Dus dan moet je af en toe bijpoetsen. En ja, dat is onhandig.”

Tekst loopt door onder de afbeelding.

Meerdere keren per jaar de ethische knoop doorhakken

De overweging om een artiest wel of niet te laten komen is in 2025 vijf keer gemaakt bij 013. Dat is net boven het gemiddelde van twee à drie keer per jaar dat Frens normaal ziet. Hij wil niet uitweiden om welke muzikanten het ging. “Maar in die gevallen ben je er op tijd bij. De band is nog niet geboekt of aangekondigd.” De eerste afweging ligt bij de programmeur. Het poppodium krijgt soms ook tips van de marketingafdeling of vanuit activisten die venues waarschuwen voor artiesten met twijfelachtige daden. Hierna gaat 013 op onderzoek uit.

De actualiteit speelt mee in het doorhakken van de annuleer-knoop. “Als iemand beschuldigd wordt van bijvoorbeeld verkrachting, is dat voor ons een reden om te zeggen: deze shit moet je eerst verbeteren voordat je bij ons in huis komt”, verklaart de directeur. Hij geeft aan dat een mens wel de kans moet krijgen om te groeien. “Als iemand is veroordeeld, zijn straf heeft uitgezeten, er een hele lange periode tussen zit, of wat dan ook: dan is diegene gewoon zoals elk ander. Iedereen mag zichzelf verbeteren, want als mens moet je verder kunnen.”

Activistische of faciliterende rol

In de Ethische Code wordt rekening gehouden met het Afwegingskader Artistieke Vrijheid en Maatschappelijke Verantwoordelijkheid van de Vereniging Nederlandse Poppodia en Festivals (VNPF). De laatste versie van december 2025 staat bijvoorbeeld dat spanning en verschil de kern van culturele vrijheid vormen. Maar dit document stelt ook dat de wet niet mag worden overschreven of dat een morele keuze geen vorm van censuur is, juist een uitdrukking van normatief leiderschap. Een poppodium mag zelf kiezen of zij een activistische rol of een faciliterende rol wil aanhouden.

013 staat aan de activistische kant. Zij boycot Israëlische staatsinstellingen, organiseert thema-avonden zoals ‘Don’t Stop Talking About Palestine’, doneert geld van hun statiegeldsysteem aan het #allesgoed-fonds en verduurzaamt hun bedrijfsvoering. Frens staat nog achter de keuze om Bob Vylan in 013 niet door te laten gaan. De storm rondom Bob Vylan is zo’n twee weken na het geplande concert gaan liggen.

LEES OOK:
Bob Vylan niet meer welkom in 013 na controversiële uitspraken